علت عفونت رحم و روشهای پیشگیری و درمان خانگی

عفونت رحم یا اندرومتریت یک بیماری شایع در بین خانم هاست. این بیماری یک نوع التهاب و یا عفونت مخاطی دهانه‌ی رحم است که در دیواره‌ی آندومتر خانم‌ها رخ می‌دهد. بیماری آندومتریت با اندومتریوز متفاوت است (اندومتریوز به معنی رشد بافت داخلی رحم در جایی بیرون از رحم است). هر چند هر دو بر پوشش رحم تاثیر میگذارند. این بیماری خطرناک نیست اما در صورت درمان نشدن ممکن است موجب ناباروری و مشکلاتی در ناحیه تناسلی شود. از این رو لازم است زنان آگاهی لازم را در این باره کسب کنند. در این مقاله به بررسی جامع این بیماری میپردازیم.

علایم این عفونت

علل اصلی

عفونت رحم موجب ایجاد اندومتریت میشود. سرویکس که بخش باریک و پایینی رحم است، باکتری ها را خارج از رحم نگه میدارد. با اینحال در شرایطی مانند زایمان یا عمل جراحی، باکتری ها وارد رحم میشوند. بعضی باکتری ها بصورت طبیعی در واژن یافت میشوند و برخی دیگر باکتری های غیرطبیعی هستند و علت اندومتریت میباشند. عوامل خطر احتمالی اندومتریت عبارتند از:

1-زایمان یا سقط جنین: این شایعترین دلایل التهاب رحمی است.

2-سزارین: التهاب رحم پس از سزارین معمولتر از زایمان واژینال است.

3-عفونتها و سایر باکتری های منتقله از راه جنسی: عفونتهای منتقله جنسی درطول فعالیت جنسی منتقل میشوند. اینها شامل کلامیدا و گنوره هستند که موجب عفونت در پوشش رحم میشود. داشتن رابطه ی جنسی سالم بسیار مهم است.

4-باکتری رحم: برخی باکتری ها بصورت نرمال در واژن و سرویکس وجود دارند و اگر در رحم یافت شوند موجب عفونت رحم میشود.

5-شیوه های جراحی یا دارویی: برخی شیوه های جراحی یا دارویی موجب ورود باکتری ها به رحم میشود. بخصوص هنگامیکه از طریق سرویکس یا رحم انجام گیرند؛ مانند:

  • کورتاژ یا عملهای جراحی مربوط به رحم
  • بیوپسی یا نمونه برداری از واژن
  • هيستروسكوپي که بایک وسیله ی تلسکوپ مانند ناهنجاری های داخل رحمی تشخیص داده میشوند
  • استفاده از IUD
  • سزارین

6-بیماری التهاب لگن: بیماری التهاب لگن یک عفونت در لگن میباشد. این اغلب مرتبط با عفونت رحم یا دلیل آن است. این بیماری درصورتیکه درمان نشود و مراقبتهای پزشکی برای آن انجام نشود، میتواند جدی باشد.

7-رابطه جنسی: رابطه جنسی بدون استفاده از وسایل پیشگیری و یا رابطه جنسی زیر سن 25 سال میتواند موجب ایجاد عفونت های رحمی شود.

8-دوش واژینال

9-آپاندیسیت: در صورتی که عفونت از آپاندیس به لگن گسترش یابد، آپاندیسیت به میزان بسیار کمی خطر ابتلا به عفونت رحم افزایش می‌یابد.

تفاوت عفونت رحم با اندومتریوز

اندومتریت با اندومتریوز متفاوت است، اگرچه هر دوی آنها روی پوشش رحمی تاثیرگذار هستند. اندومتریت یک نوع التهاب و یا عفونت مخاطی دهانه‌ی رحم است که در دیواره‌ی آندومتر رخ می‌دهد؛ اما آندومتریوز به معنی رشد بافت داخلی رحم در جایی بیرون از رحم است و این موجب درد شکم و لگن میگردد. اندومتریوز بدلیل عفونت ایجاد نمیشود. دوره ی زمانی اندومتریت کوتاهتر است و درمان آن نسبت به اندومتریوز راحتتر میباشد. اطلاعات کامل راجب اندرومتریوز

تاثیر عفونت رحم بر بارداری

عفونت رحم برروی توانایی یک خانم برای بارداری یا باردار ماندن تاثیر میگذارد. التهاب رحم موجب ایجاد زخم میشود که مانع قرار گرفتن و رشد جنین در داخل دیواره رحم میشود. تحقیقاتی که در سال 2016 انجام شد، نشان داد که عفونت رحم مزمن میتواند از طرق زیر روی باروری تاثیر بگذارد:

  • مانع از جای گیری تخم های بارور شده در رحم میگردند
  • احتمال سقط های مکرر را افزایش میدهد

با اینحال همان مطالعه گزارش کرد که با درمان آنتی بیوتیکی موجب بهبود قابل توجهی در بارداری و حاملگی های موفق میشود. مطالعه ای در سال 2018 روی 95 خانم که دارای مشکلات باروری بودند انجام شد. آنها دریافتند که بیش از نیمی از آنها اندومتریت مزمن داشتند و درمان آنتی بیوتیکی علایم آنها را تا 80 درصد بهبود بخشید. با درمان موفق، میزان حاملگی و زایمان موفق آنها افزایش یافت. متخصصان باروری گاهی اوقات توصیه میکنند که زنان برای عفونت رحم آزمایش یا درمان شوند بخصوص با IVF های مکرری که با شکست مواجه شده است، یا اینکه سقط های مکرر اتفاق افتاده باشد.

تشخیص عفونت رحم

هنگام تشخیص عفونت رحم، یک پزشک با سابقه ی پزشکی و انجام معاینات فیزیکی کار خود را آغاز میکند. این احتمالا شامل معاینه ی لگن برای ارزیابی اندامهای داخلی زایمان خواهد بود. دکتر به دنبال حساسیت رحمی و ترشحات احتمالی از سرویکس است. مراحل کار به این صورت خواهد بود:

  • آزمایش خون CBC، میتواند برای کنترل عفونتهای احتمالی یا ارزیابی التهابات استفاده شود.
  • تهیه ی یک سواب از سرویکس یا دهانه ی رحم برای تشخیص وجود کلامیدیا، گنوره و دیگر باکتری ها.
  • ترشحات سرویکس ممکن است جمع آوری شود و زیر میکروسکوپ بررسی شود. این به شناسایی علل دیگر عفونت یا التهاب کمک میکند.
  • استفاده از بیوپس میتواند یک راه دیگر برای تشخیص باشد که یک دستگاه کوچک وارد رحم میشود و یک نمونه از آن گرفته میشود و سپس برای آنالیز به آزمایشکاه فرستاده میشود.
  • هيستروسكوپي هم از جمله روشهایی ست که پزشک میتواند بصورت مستقیم در رحم نگاه کند. به اینصورت که که بایک وسیله ی تلسکوپ مانند ناهنجاری های داخل رحمی تشخیص داده میشوند.

چه موقع باید به پزشک مراجعه کنیم؟

هرزمانیکه که فرد درد لگن، یا احساس ناراحتی کرد یا زمانیکه ترشحالت غیر معمول و خونریزی های غیرنرمال داشت باید به پزشک مراجعه کند. گاهی اوقات این عفونتها میتوانند عوارض جدی داشته باشند و شروع سریع درمان بسیار مهم است.

درمان توسط پزشک

وقتی پزشکان میخواهند عفونت رحم را درمان کنند، درواقع هدفشان ازبین بردن عفونت و التهاب رحمی میباشد. این درمان میتواند شامل موارد زیر باشد:

  • اینها برای مبارزه با باکتری های عامل التهاب رحم بکار میروند. اگر عفونت خیلی شدید باشد، نیاز است که فرد در بیمارستان آنتی بیوتیک وریدی دریافت کند. بعد از اتمام دوره ی آنتی بیوتیک، آزمایش سرویکس یا بیوپسی برای اطمینان از تمام شدن عفونت باید انجام گیرد. اگر هنوز عفونت باقی مانده بود، ممکن است باز هم آنتی بیوتیک مصرف شود.
  • اگر پس از زایمان یا سقط جنین، بافتی در رحم مانده باشد، ممکن است برای خارج کردن آن به عمل جراحی نیاز باشد.
  • اگر عفونت از راه جنسی هم منتقل میشود، شریک جنسی هم باید درمان شود.

خودمراقبتی در خانه

  • زمانی که در ناحیه شکم و لگن خود احساس درد دارید. به حمام بروید و با آب بسیارگرم حمام کنید.
  • از پدهای حرارتی و یا کیف های مختص آبجوش استفاده کنید. اینکار موجب بهبود جریان خون در این ناحیه میشود.
  • یکی از راه های خانگی کاهش درد استفاده از حوله آغشته شده به روغن کرچک است. این حوله را بر شکم خود قرار دهید و پد حرارتی را روی آن قراردهید.
  • از دوش واژینال و تامپون استفاده نکنید، این کارها باعث ورود میکروارگانیسم‌ها به داخل رحم می‌شوند. در صورت استفاده، از یک دوش واژینال دوبار استفاده نکنید زیرا ممکن است حاوی ارگانیزم‌های عفونی باشد.
  • یکی از دمنوش های مفد برای درمان عفونت رحمی دمنوش پونه است. کافیست پونه خشک شده را ۲ ساعت در عرق آن بریزید و پس از ۳ تا ۵ دقیقه جوشاندن‌ آن را از صافی بگذرانید و این ترکیب را با عسل مخلوط کنید سپس دو تکه یخ و چند قطره آب لیمو به سرد شده آن اضافه کنید و این شربت را روزانه تا ۳ لیوان بنوشید.
  • می توانید یک تشت مسی را با آب گرم پر کرده و نصف فنجان نمک به آن اضافه کنید، سپس درون تشت بنشینید.

پیشگیری

  • وقتی فردی درمعرض خطرابتلا به عفونت رحم است، مانند قبل از عملهای جراحی لگن و… پزشک ممکن است برای جلوگیری از این اتفاقات آنتی بیوتیک تجویز کند. فرد باید آنتی بیوتیک ها را دقیقا همانطور که تجویز شده اند استفاده کنند.
  • مهم است که آنتی بیوتیک ها طبق دستورالعمل استفاده شوند و در صورت دیده نشدن بیماری یا عفونت، از مصرف آن اجتناب نشود.
  • پس از زایمان یا عملهای جراحی، پزشک یا پرستار باید علایم و نشانه های عفونت را درنظر داشته باشند. بیماران باید درمورد استفاده از آن کاملا اطلاع داشته باشند و اگر سوالی دارند، بدون تردید بپرسند.
  • از آنجایی که عفونت رحم توسط STI هم میتواند ایجاد شود، رفتارهای جنسی سالم بسیار لازم و ضروری هستند، بخصوص برای افرادی که یک شریک جنسی ندارند. پس باید غربالگری منظم برای عفونتهای منتقله از راه جنسی وجود داشته باشد و مداوم از روشهای جلوگیری از بارداری مانند کاندوم استفاده شود.

عوارض جانبی ناشی از عفونت رحم

اگر عفونت رحم درمان نشود، موجب ایجاد موارد زیر میگردد:

  • ناباروری
  • عفونت کلی لگن
  • آبسه در لگن یا رحم
  • سپتیسمی –وجود باکتری در جریان خون-
  • شوک عفونی یا شوک سپتیک
  • گسترش سرطان دهانه رحم مانع از جریان خون در بدن می‌شود و همین عامل سبب درد و ورم پا می‌شود.

لازم به ذکر است که درمان زودهنگام و مراجعه به پزشک با دیدن هر گونه علایم، احتمال ابتلا به این عوارض را بشدت کاهش میدهد.

دیدگاهتان را بنویسید